కంటిశుక్లం ఆపరేషన్ తర్వాత కంటి చుక్కల మందులు: మూడు సీసాలు ఎందుకు, షెడ్యూల్ క్రమంగా ఎందుకు తగ్గుతుంది
ఆపరేషన్ తర్వాత వేసే ఒక్కో కంటి చుక్కల మందు ఏం చేస్తుంది, స్టెరాయిడ్ చుక్కలను వారం వారం ఎందుకు తగ్గిస్తారు, చుక్కలను సరిగ్గా ఎలా వేసుకోవాలి, ఏ హెచ్చరిక లక్షణాలు కనిపిస్తే అదే రోజు ఫోన్ చేయాలి.
ఇది మొదట ఇంగ్లీషులో రాసిన వ్యాసానికి అనువాదం. ఇక్కడ ఏదైనా భిన్నంగా అనిపిస్తే, ఇంగ్లీష్ వెర్షన్ ప్రామాణికం.
కంటిశుక్లం ఆపరేషన్కు పట్టేది ఇరవై నిమిషాలే. ఇంట్లో మీరు చేయాల్సిన భాగానికి నాలుగు నుంచి ఆరు వారాలు పడుతుంది, అందులో ఎక్కువ భాగం కంటి చుక్కల మందులే. రోగులకు ఒక ప్రింట్ చేసిన షెడ్యూల్ ఇస్తారు: రెండు లేదా మూడు సీసాలు, రోజుకు చాలాసార్లు, ప్రతి వారం మారుతూ ఉంటుంది. ఏ సీసా దేనికో, చుక్కలు వేసే సార్లు ఎందుకు తగ్గుతూ వస్తున్నాయో అనే విషయంలో తేలికగా తికమక పడిపోతారు.
ఈ షెడ్యూల్ను పాటించడం తేలికయ్యేలా, దాని వెనుక ఉన్న కారణాలను ఈ వ్యాసం వివరిస్తుంది. మీ సర్జన్ ఇచ్చిన షెడ్యూల్కు ఇది ప్రత్యామ్నాయం కాదు. ఇక్కడ చెప్పిన ఏ విషయమైనా మీకు ప్రింట్ చేసి ఇచ్చిన కాగితానికి భిన్నంగా ఉంటే, ఆ కాగితంలో ఉన్నదే పాటించండి.
మూడు రకాల చుక్కల మందులు
ఆపరేషన్ తర్వాత ఇచ్చే చాలా మందుల కోర్సుల్లో మూడు రకాల చుక్కల మందులు కలిసి ఉంటాయి. మీకు మూడూ ఉండవచ్చు, లేదా రెండు ఉండవచ్చు, కొన్నిసార్లు నాలుగోది కూడా ఉంటుంది.
యాంటీబయాటిక్ చుక్కల మందు. చిన్న కోత మూసుకునే వరకు కంట్లోకి బ్యాక్టీరియా చేరకుండా చూడటమే దీని పని. సాధారణంగా ఇదే అతి తక్కువ కాలం వాడే మందు, మామూలుగా మొదటి ఒకటి నుంచి రెండు వారాలు. దీన్ని సాధారణంగా క్రమంగా తగ్గించకుండా ఒక్కసారిగా ఆపేస్తారు.
వాపును తగ్గించే చుక్కల మందు, సాధారణంగా స్టెరాయిడ్. ఎంత సున్నితంగా చేసినా, ఆపరేషన్ వల్ల కంటి లోపల వాపు (ఇన్ఫ్లమేషన్) వస్తుంది. చికిత్స చేయకపోతే ఆ వాపు నొప్పిని, మసక చూపును కలిగిస్తుంది, అప్పుడప్పుడు కంటి వెనుక భాగంలో కూడా వాపు వచ్చి కోలుకోవడం ఆలస్యమవుతుంది. స్టెరాయిడ్ చుక్కల మందు దీన్ని అదుపులో ఉంచుతుంది. షెడ్యూల్ మారుతూ ఉండే సీసా ఇదే; దానికి కారణాలను కింద వివరించాం.
కంటిని తడిగా ఉంచే చుక్కల మందు (ల్యూబ్రికెంట్). ఆపరేషన్ తర్వాత కొన్ని వారాల పాటు కంటి ఉపరితలం తరచుగా పొడిబారి, ఇసుక పడినట్టు గరగరలాడుతుంది. ల్యూబ్రికెంట్ చుక్కలు ఉపశమనం కోసం; వీటిని స్వేచ్ఛగా వాడటం సురక్షితం. మిగతావి ఆపేసిన తర్వాత కూడా తరచుగా కొనసాగే ఒకే ఒక్క చుక్కల మందు ఇదే.
కొంతమంది సర్జన్లు స్టెరాయిడ్తో పాటు స్టెరాయిడ్ కాని వాపు నివారణ చుక్కల మందు (non-steroidal anti-inflammatory) కూడా ఇస్తారు, ముఖ్యంగా షుగర్ (మధుమేహం) ఉన్నవారికి, లేదా ఇంతకు ముందు కంటి వెనుక భాగంలో వాపు వచ్చినవారికి. కొందరు యాంటీబయాటిక్, స్టెరాయిడ్ రెండింటినీ ఒకే సీసాలో కలిపి ఇస్తారు. మీ కాగితంలో అది రాసి ఉంటుంది.
స్టెరాయిడ్ చుక్కలను ఎందుకు క్రమంగా తగ్గిస్తారు
స్టెరాయిడ్ షెడ్యూల్ సాధారణంగా రోజుకు చాలాసార్లతో మొదలై, ప్రతి వారం ఒక మెట్టు తగ్గుతుంది: నాలుగుసార్లు, తర్వాత మూడు, తర్వాత రెండుసార్లు, తర్వాత ఒకసారి, తర్వాత ఆపేయడం.
దీని వెనుక రెండు కారణాలు ఉన్నాయి. మొదటిది, ఆపరేషన్ తర్వాత వాపు మొదటి కొన్ని రోజుల్లో ఎక్కువగా ఉండి, స్థిరంగా తగ్గుతూ వస్తుంది, కాబట్టి కంటికి ప్రతి వారం తక్కువ మందు సరిపోతుంది. రెండోది, ఇంకా ముఖ్యమైనది: స్టెరాయిడ్ను ఒక్కసారిగా ఆపేస్తే వాపు మళ్లీ ఎగిసిపడవచ్చు, కొన్నిసార్లు ముందుకంటే ఎక్కువగా. క్రమంగా తగ్గించడం వల్ల కంటికి సొంతంగా నిలదొక్కుకునే సమయం దొరుకుతుంది.
కోర్సును పొడిగించకుండా, తగ్గించే షెడ్యూల్ను జాగ్రత్తగా పాటించడానికి మూడో కారణం కూడా ఉంది. కొంతమందిలో స్టెరాయిడ్ చుక్కలు కంటి లోపలి ఒత్తిడిని పెంచుతాయి. ప్రతి రివ్యూ పరీక్షలో మీ సర్జన్ చూసే విషయాల్లో అది ఒకటి, ఈ కోర్సు అంతులేకుండా సాగకపోవడానికి అదీ ఒక కారణం.
ఆచరణలో దీని అర్థం: కన్ను బాగానే ఉందనిపించిందని స్టెరాయిడ్ను ముందే ఆపేయకండి, హాయిగా ఉందని కాగితంలో చెప్పిన దానికి మించి వాడుతూ ఉండకండి. తగ్గించే షెడ్యూల్ను రాసినట్టే పాటించండి. కాగితం పోగొట్టుకుంటే, ఊహించుకోకుండా క్లినిక్కు ఫోన్ చేసి అడగండి.
చుక్కలను సరిగ్గా వేసుకోవడం
“పనిచేయడం లేదు” అనిపించే చాలా చుక్కలు అసలు కంట్లోకే చేరి ఉండవు. కొన్ని అలవాట్లు సాయపడతాయి.
- ప్రతిసారీ ముందుగా చేతులు కడుక్కోండి.
- తలను వెనక్కి వంచి, కింది రెప్పను ఒక వేలితో మెల్లగా కిందికి లాగి చిన్న జేబులా చేయండి. చుక్కను నేరుగా కనుగుడ్డు మీద కాకుండా, ఆ జేబులో వేయండి. వేసేటప్పుడు పైకి చూడండి.
- ఒక్క చుక్క చాలు. రెండో చుక్క చెంప మీదికి కారిపోతుంది, అంతే.
- తర్వాత ఒక నిమిషం పాటు కంటిని మెల్లగా మూసి ఉంచండి. గట్టిగా నొక్కి మూయకండి, రుద్దకండి.
- సీసా మొన కంటికి, కనురెప్ప వెంట్రుకలకు, మీ వేళ్లకు తగలకూడదు. తగిలితే, ఆ సీసా ఇక క్రిమిరహితం (స్టెరైల్) కాదు.
- వేర్వేరు చుక్కల మందుల మధ్య సుమారు ఐదు నిమిషాలు ఆగండి. రెండింటినీ వెంటవెంటనే వేస్తే, రెండోది మొదటిదాన్ని కడిగేస్తుంది.
- సీసా మీద “shake well” (బాగా కుదపండి) అని ఉంటే, కుదపండి. కొన్ని స్టెరాయిడ్ చుక్కలు సస్పెన్షన్లు, వాటిలో మందు అడుగున పేరుకుపోతుంది.
- చుక్క వేశాక కొన్ని సెకన్లు మంటగా ఉండటం మామూలే. మంట తగ్గకుండా ఉంటే, లేదా చాలాసేపు చూపు మసకగా ఉంటే, రివ్యూకు వెళ్లినప్పుడు ఆ విషయం చెప్పడం మంచిది.
మీరు సొంతంగా చుక్కలు వేసుకోలేకపోతే, కుటుంబంలో ఎవరికైనా ఒక్క నిమిషంలో నేర్పించవచ్చు, క్లినిక్ వాళ్లు కూడా సంతోషంగా వాళ్లకు చేసి చూపిస్తారు.
కౌంటర్ దగ్గర మేం చూసే పొరపాట్లు
తగ్గించే షెడ్యూల్ మధ్యలో మందు అయిపోవడం. సీసాలు చిన్నవి. షెడ్యూల్ ముగిసేలోపే ఒక సీసా అయిపోయేలా ఉంటే, అది ఖాళీ అయ్యాక కాదు, ఖాళీ కాకముందే తర్వాతి సీసా కొనుక్కోండి.
అడగకుండానే బ్రాండ్ మార్చుకోవడం. మందుల షాపుల్లో కొన్నిసార్లు అదే మందుకు వేరే బ్రాండ్ ఇస్తారు. చాలా చుక్కల మందులకు అది ఫర్వాలేదు, కానీ మందు గాఢత (కాన్సంట్రేషన్), స్టెరాయిడ్ రకం ముఖ్యం. కాబట్టి మీకు ఇచ్చిన సీసా మీద పేరు మీ ప్రిస్క్రిప్షన్లోని పేరుతో సరిపోలకపోతే, అది అదే మందేనా, అదే స్ట్రెంత్దేనా అని ఫార్మసిస్ట్ను అడిగి నిర్ధారించుకోండి.
పాత సీసా వాడటం. సీసా మీద ముద్రించిన ఎక్స్పైరీ తేదీ ఏదైనా సరే, కంటి చుక్కల మందును సాధారణంగా తెరిచిన ఒక నెల తర్వాత పారేస్తారు. ఇంతకు ముందు వేరే సమస్య కోసం తెరిచిన సీసాతో ఈ కోర్సును పూర్తి చేయకండి.
ఒక కంటికే ఆపరేషన్ అయినప్పుడు, చుక్కలను రెండు కళ్లకూ పంచి వేయడం. మీ షెడ్యూల్ ఆపరేషన్ అయిన కంటి కోసం. రెండు కళ్లకూ కొన్ని వారాల తేడాతో ఆపరేషన్ చేస్తే, ఒక్కో కంటికి దాని సొంత షెడ్యూల్ ఉంటుంది, వీలైతే సొంత సీసాలు కూడా ఉండాలి.
చూపు స్పష్టం కాగానే అన్నీ ఆపేయడం. చూపు తరచుగా కొన్ని రోజుల్లోనే స్పష్టమవుతుంది. కంటి లోపలి వాపు తగ్గడానికి వారాలు పడుతుంది. వేసుకుంటూనే ఉండండి.
అదే రోజు ఎప్పుడు ఫోన్ చేయాలి
కంటిశుక్లం ఆపరేషన్ అన్నిటికంటే సురక్షితమైన ఆపరేషన్లలో ఒకటి, చాలామంది ఎలాంటి ఇబ్బందీ లేకుండా కోలుకుంటారు. కొన్ని లక్షణాలు మామూలుగా కోలుకునే ప్రక్రియలో భాగం కాదు. వాటిని అదే రోజు మీ సర్జన్కు లేదా క్లినిక్కు చెప్పాలి, క్లినిక్ మూసి ఉంటే అత్యవసర కంటి వైద్య సేవకు చెప్పాలి:
- తగ్గకుండా ఇంకా పెరుగుతున్న నొప్పి, ముఖ్యంగా కన్ను ఎర్రగా ఉన్నప్పుడు.
- మెరుగవుతూ వచ్చిన చూపు ఒక్కసారిగా తగ్గిపోవడం.
- పెరుగుతున్న ఎరుపు, వాచిన కనురెప్ప, లేదా జిగటగా ఉండే స్రావం.
- కొత్తగా చాలా చుక్కలు తేలుతూ కనిపించడం, మెరుపుల్లాంటి వెలుగులు, లేదా చూపులో కొంత భాగానికి అడ్డంగా తెర పడినట్టు అనిపించడం.
- కంటికి ఏ దెబ్బ తగిలినా.
ఆపరేషన్ తర్వాత కంటి లోపల తీవ్రమైన ఇన్ఫెక్షన్ రావడం అరుదు, కానీ అది గంటల్లో లెక్కించాల్సిన అత్యవసర పరిస్థితి. ఎంత త్వరగా చికిత్స చేస్తే అంత మంచి ఫలితం ఉంటుంది. చివరికి ఏమీ లేదని తేలే ఫోన్ కాల్ను కంటి క్లినిక్లో ఎవరూ ఇబ్బందిగా అనుకోరు.
ప్రింట్ చేసిన షెడ్యూల్ను దాచుకోండి
మీకు చుక్కల మందుల షెడ్యూల్ రాతపూర్వకంగా ఇవ్వకపోతే, అడిగి తీసుకోండి. దాన్ని ఫ్రిజ్ మీద అతికించి, ఒక్కో డోసు వేశాక టిక్ పెట్టండి. మీ క్లినిక్ షెడ్యూల్ను మీ ఫోన్కు పంపితే, లేదా మీ విజిట్ సారాంశంతో పాటు ఫైల్ చేస్తే, దాన్ని సేవ్ చేసుకోండి. రాబోయే ఒక నెలలో మీకు వచ్చే చాలా ప్రశ్నలకు సమాధానం చెప్పే ఒకే ఒక్క పత్రం అదే.
ఈ వ్యాసం భారతదేశంలోని పాఠకుల కోసం అందిస్తున్న సాధారణ ఆరోగ్య సమాచారం మాత్రమే. ఇది రోగనిర్ధారణ కాదు, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు, డాక్టర్ను సంప్రదించడానికి ప్రత్యామ్నాయం కూడా కాదు. ఖర్చులు, చికిత్సా విధానాలు, నిబంధనలు క్లినిక్ను బట్టి, రాష్ట్రాన్ని బట్టి మారుతాయి; ముఖ్యమైన ఏ విషయాన్నైనా మీ సొంత డాక్టర్ లేదా ఫార్మసిస్ట్ దగ్గర నిర్ధారించుకోండి.