దంత వైద్యం

భారతదేశంలో డెంటల్ క్లినిక్ సాఫ్ట్‌వేర్: ఒక డెంటల్ EMR ఏమేం నిర్వహించాలి

ఒడొంటోగ్రామ్, పెరియో చార్టింగ్, వైద్య హెచ్చరికలు, దశలవారీ చికిత్స ప్రణాళికలు: భారతదేశంలో డెంటల్ క్లినిక్ సాఫ్ట్‌వేర్ ఏం చేయాలి, ఏ డెమోలోనైనా ఏం అడగాలి.

ఇది మొదట ఇంగ్లీషులో రాసిన వ్యాసానికి అనువాదం. ఇక్కడ ఏదైనా భిన్నంగా అనిపిస్తే, ఇంగ్లీష్ వెర్షన్ ప్రామాణికం.

డెంటల్ క్లినిక్ నమోదు చేసేది ఫిర్యాదుల జాబితాను కాదు, నోటిని. పరీక్షలో కనిపించే ప్రతి విషయం ఏదో ఒక పంటికి చెందుతుంది, తరచుగా ఆ పంటి ఒక ఉపరితలానికి మాత్రమే. చికిత్సను దశలవారీగా ప్రణాళిక చేసి, అనేక సిట్టింగ్‌లలో, కొన్నిసార్లు నెలల తరబడి, పూర్తి చేస్తారు. ప్రణాళికలో ఎంత వరకు చేయించుకోవాలి, ఎప్పుడు అన్నది రోగే నిర్ణయిస్తారు. జనరల్ ప్రాక్టీషనర్ కన్సల్టేషన్ కోసం తయారైన సాఫ్ట్‌వేర్‌లో పరీక్ష వివరాలను మామూలు వచనంగా రాస్తారు, చివర్లో ఒక ప్రిస్క్రిప్షన్ ఉంటుంది; అలాంటి సాఫ్ట్‌వేర్ వీటిలో దాదాపు ఏదీ నిర్వహించలేదు.

డెంటల్ క్లినిక్ సాఫ్ట్‌వేర్ ఏమేం నిర్వహించాలో ఈ వ్యాసం వివరిస్తుంది. వేర్వేరు ఎంపికలను పోల్చి చూస్తున్న దంత వైద్యులు, క్లినిక్ యజమానుల కోసం దీన్ని రాశాం. చివర్లో, ఏ డెమోలోనైనా, మాది సహా, అడగాల్సిన విషయాల జాబితా ఉంది.

1. చార్టే నోరు: ఒడొంటోగ్రామ్

డెంటల్ రికార్డుకు కేంద్రం ఒడొంటోగ్రామ్ (odontogram), అంటే దంతాల చార్ట్. అందులో ప్రతిదీ దానికి చెందిన చోటే నమోదవుతుంది: కింది దవడలోని ఒక దవడ పన్ను (మోలార్) డిస్టల్ (distal) ఉపరితలంపై పుచ్చు (క్యావిటీ), పై దవడలోని ఒక ప్రీమోలార్ పంటిపై పాత క్యాప్ (crown), లేని ఒక పన్ను, ప్రణాళికలో ఉన్న ఒక ఇంప్లాంట్ (implant).

వేటిని గమనించాలి:

  • దంత వైద్యుడు ఇప్పటికే వాడుతున్న దంత సంఖ్యా విధానం. భారతదేశంలో చాలామంది దంత వైద్యులు FDI వాడతారు; విదేశాల్లో శిక్షణ పొందిన కొందరు Universal లేదా Palmer వాడతారు. ప్రతి దంత వైద్యుడు ఇష్టపడే సంకేత విధానంలో సాఫ్ట్‌వేర్ చూపించాలి, కానీ లోపల ప్రతి పంటికి ఒకే గుర్తింపును నిల్వ చేయాలి.
  • పెద్దల దంతాలు, పిల్లల దంతాలు, మిశ్రమ దంతాలు (mixed dentition). పిల్లల చార్ట్‌లో దంతాలు వేరు, మిశ్రమ దంతాల దశలో రెండు రకాల దంతాలూ ఉంటాయి.
  • దంతాలు మాత్రమే కాదు, వాటి ఉపరితలాలు కూడా. మీజియల్ (mesial), డిస్టల్ (distal), అక్లూజల్ (occlusal), బక్కల్ (buccal), లింగ్వల్ (lingual). ఒక ఫిల్లింగ్‌ను కేవలం “పన్ను 36” అని మాత్రమే నమోదు చేస్తే, తదుపరి సందర్శనలో దానితో పెద్దగా ఉపయోగం ఉండదు.
  • ఇప్పటికే ఉన్నవి, ప్రణాళికలో ఉన్నవి, పూర్తయినవి: వేర్వేరు పొరలుగా. నోటిలో ఇప్పటికే ఉన్నదాన్ని, మీరు చేయాలనుకుంటున్నదాన్ని కలిపేయడం వల్లే ప్రణాళికలు తప్పుగా అర్థమవుతాయి.
  • తనంతట తానే అప్‌డేట్ అయ్యే లెక్క. DMFT (decayed, missing, filled teeth: పుచ్చిన, లేని, ఫిల్లింగ్ చేసిన దంతాలు) జాగ్రత్తగా నిర్వహించిన చార్ట్ నుంచి తనంతట తానే వస్తుంది; దాన్ని ప్రత్యేకంగా కూడి లెక్కించాల్సిన అవసరం ఉండకూడదు.

2. డేటాగా పెరియోడాంటల్ చార్టింగ్

చిగుళ్ళ వ్యాధిని ఏళ్ల తరబడి గమనిస్తారు, అది పెరియోడాంటల్ చార్ట్ (periodontal chart) ద్వారానే జరుగుతుంది. అందులో ప్రతి పంటిలో ఆరు చోట్ల పాకెట్ లోతు (pocket depth), చిగుళ్ళు కిందికి జారడం (recession) నమోదవుతాయి, వాటి నుంచి క్లినికల్ అటాచ్‌మెంట్ నష్టం (clinical attachment loss) లెక్కిస్తారు. వీటితో పాటు ప్రోబ్‌తో పరీక్షించినప్పుడు రక్తం రావడం (bleeding on probing), పన్ను కదలడం (mobility), ఫర్కేషన్ ప్రభావం (furcation involvement) కూడా నమోదవుతాయి.

పూర్తి నోటికి ఇది దాదాపు రెండు వందల సంఖ్యలు. వాటిని త్వరగా నమోదు చేసేలా సాఫ్ట్‌వేర్ ఉండాలి (ప్రధానంగా కీబోర్డ్‌తో, ఒక చోటు తర్వాత మరో చోటు), లెక్కలు కూడా అదే చేయాలి: అటాచ్‌మెంట్ నష్టం, రక్తం వచ్చిన చోట్ల శాతం, గత చార్ట్ నుంచి వచ్చిన మార్పు. పూర్తి చార్ట్ అవసరం లేని సందర్శనల కోసం, నోటిని ఆరు భాగాలుగా (sextant) విభజించి చేసే ప్రాథమిక పెరియోడాంటల్ స్క్రీనింగ్ ఉపయోగపడుతుంది.

3. ఏ ప్రొసీజర్‌కైనా ముందు వైద్య హెచ్చరికలు

దంత వైద్యుడు రోజుకు ఎన్నోసార్లు సిరంజిని లేదా ఫోర్సెప్స్‌ను (forceps) చేతిలోకి తీసుకుంటారు. ప్రతిసారీ దానికి ముందు, రికార్డులోని మిగతా అన్నింటి కంటే రోగి గురించిన కొన్ని విషయాలే ఎక్కువ ముఖ్యం:

  • పెన్సిలిన్ లేదా లోకల్ అనస్థెటిక్ (తిమ్మిరి కలిగించే మందు) పట్ల అలర్జీ;
  • రక్తాన్ని పలుచన చేసే మందులు లేదా ఇతర యాంటీకోయాగ్యులెంట్లు (anticoagulants);
  • కొన్ని ప్రొసీజర్‌లకు ముందు యాంటీబయాటిక్ రక్షణ (antibiotic cover) అవసరమయ్యే గుండె జబ్బు;
  • గర్భం, మధుమేహం, పొగాకు లేదా వక్క వాడకం.

వీటిని ఒక్కసారి నమోదు చేసి, ఎప్పటికప్పుడు అప్‌డేట్ చేస్తూ, రోగి చార్ట్ తెరిచిన ప్రతిసారీ తెరపై కనిపించేలా ఉంచాలి; మూడేళ్ల కిందటి ఏదో హిస్టరీ ఫారంలో పూడుకుపోకూడదు.

4. దశలవారీ చికిత్స ప్రణాళికలు

దంత చికిత్స సాధారణంగా ఒక్క పని కాదు, ఒక ప్రణాళిక: ముందు అత్యవసర చికిత్స, తర్వాత వ్యాధిని అదుపు చేయడం, తర్వాత రెస్టోరేషన్ (restoration), ఆ తర్వాత ఏదైనా కాస్మెటిక్ చికిత్స ఉంటే అది. ప్రతి దశలో ప్రొసీజర్‌లు ఉంటాయి, ప్రతి ప్రొసీజర్‌కు ఒక పన్ను, ఒక ఖర్చు ఉంటాయి, రోగి మొత్తం ప్రణాళికను ఒప్పుకోవచ్చు, అందులో కొంత భాగాన్ని ఒప్పుకోవచ్చు, లేదా తర్వాత దానికి తిరిగి రావచ్చు.

సాఫ్ట్‌వేర్ ఈ ప్రణాళికను దశలవారీగా, ప్రతి ప్రొసీజర్ ఖర్చుతో పాటు ఉంచాలి; రోగి దేనికి ఒప్పుకున్నారో నమోదు చేయాలి; ప్రతి సిట్టింగ్‌లో పూర్తయిన పనిని టిక్ చేసే వీలు ఇవ్వాలి. “ఇంకా ఏం మిగిలి ఉంది, దానికి ఎంత ఖర్చవుతుంది” అని రోగి అడిగినప్పుడు, సమాధానం ఒకే తెరపై ఉండాలి.

5. అనేక సిట్టింగ్‌లలో జరిగే చికిత్స, దాని వెంట వచ్చే బిల్లు

రూట్ కెనాల్ (root canal) అంటే రెండు లేదా మూడు సందర్శనలు, ఆ తర్వాత ఒక క్యాప్. ఇంప్లాంట్ అంటే దాన్ని అమర్చడం, మానడానికి కొంత సమయం, ఆ తర్వాత రెస్టోరేషన్. రికార్డు ఒకే చికిత్సను దాని అన్ని సిట్టింగ్‌లలో కొనసాగించాలి, బిల్లు కూడా దాని వెంటే రావాలి: ప్రతి ప్రొసీజర్‌కు, ప్రతి పంటికి, క్లినిక్ అడ్వాన్స్ తీసుకునే చోట అడ్వాన్స్‌తో, చివర్లో మిగిలిన మొత్తంతో. డెంటల్ ల్యాబ్‌లో తయారయ్యే క్యాప్‌లు, బ్రిడ్జ్‌లు, కట్టుడు పళ్ళు (dentures) క్లినిక్ గమనించాల్సిన మరో దశను జోడిస్తాయి.

6. చిత్రాలు, రికార్డులు

నోటి లోపలి (ఇంట్రాఓరల్) ఎక్స్-రేలు, ఫోటోలు డెంటల్ రికార్డులో భాగం; అవి చూపించే పంటికో సందర్శనకో జోడించినప్పుడే అవి ఎక్కువ ఉపయోగపడతాయి. మీరు చూసే ప్రతి సాఫ్ట్‌వేర్‌లో చిత్రాలు చార్ట్‌కు ఎలా చేరతాయో, రోగి ఇంటికి తీసుకెళ్లే కాగితంపై అవి ముద్రితమవుతాయో లేదో అడగండి.

7. క్లినిక్‌లో మిగతా పనులు

డెంటల్ క్లినిక్ కూడా అపాయింట్‌మెంట్లు, రిసెప్షన్ (ఫ్రంట్ డెస్క్), ప్రతి ఆరు నెలలకు రోగులను తిరిగి పిలవడం (రీకాల్), ప్రిస్క్రిప్షన్లు, చెల్లింపులు, తరచుగా ఒక చిన్న డిస్పెన్సరీ మీదే నడుస్తుంది. రోగికి ABHA ఉంటే, రికార్డులు దానికి లింక్ కావాలి. ఒడొంటోగ్రామ్‌ను బాగా చేసినా, బిల్లింగ్, రిమైండర్ల కోసం మిమ్మల్ని వేరే చోటికి పంపే సాఫ్ట్‌వేర్ ప్రతిరోజూ మీ సమయాన్ని వృథా చేస్తుంది.

ఏ డెంటల్ EMR డెమోలోనైనా అడగాల్సిన ప్రశ్నలు

మీరు చూస్తుండగానే, ఇవి తెరపై చేసి చూపించమని విక్రేతను అడగండి:

  1. ఒక పంటి ఒక ఉపరితలంపై పుచ్చును, మరో పంటిపై ఇప్పటికే ఉన్న క్యాప్‌ను నమోదు చేయండి.
  2. తెరపై సంఖ్యా విధానాన్ని FDI, Universal మధ్య మార్చండి.
  3. ఒక పెరియోడాంటల్ చార్ట్‌ను నమోదు చేసి, దాన్ని గత చార్ట్‌తో పోల్చండి.
  4. ఒక ప్రొసీజర్‌కు ముందు, యాంటీకోయాగ్యులెంట్ వంటి వైద్య హెచ్చరికను తెరపై చూపించండి.
  5. ఖర్చులతో కూడిన దశలవారీ చికిత్స ప్రణాళికను తయారు చేసి, రోగి అందులో కొంత భాగానికి మాత్రమే ఒప్పుకున్నారని నమోదు చేయండి.
  6. మూడు సిట్టింగ్‌లలో జరిగే ఒక రూట్ కెనాల్‌ను చివరి బిల్లు వరకు అనుసరించండి.
  7. మీ ప్రస్తుత రిజిస్టర్ నుంచి తిరిగి వచ్చిన ఒక రోగిని ఫోన్ నంబర్ లేదా పేషెంట్ ID ద్వారా వెతకండి.

92health ఎక్కడ సరిపోతుంది

92health భారతదేశంలో క్లినిక్‌లు, ఆసుపత్రులు, ఫార్మసీలు, ల్యాబ్‌లు, కళ్లద్దాల దుకాణాలు వాడే ఒక EMR. ఇది మొత్తం క్లినిక్‌ను నడుపుతుంది: రిజిస్ట్రేషన్, అపాయింట్‌మెంట్లు, కన్సల్టేషన్లు, ఈ-ప్రిస్క్రిప్షన్లు, బిల్లింగ్, చెల్లింపుల వసూలు; రోగి ABHAకు లింక్ చేయగల రికార్డులతో.

దీని డెంటిస్ట్రీ వర్క్‌స్పేస్ పైన చెప్పిన అంశాల చుట్టూ నిర్మించబడింది:

  • FDI, Universal లేదా Palmer విధానంలో ఒక ఒడొంటోగ్రామ్; పెద్దలు, పిల్లలు, మిశ్రమ దంతాల కోసం; ఇప్పటికే ఉన్నవి, ప్రణాళికలో ఉన్నవి, పూర్తయినవి అనే పొరలతో; మీరు చార్ట్ చేస్తుండగానే అప్‌డేట్ అయ్యే DMFT లెక్కతో.
  • ప్రతి పంటిలో ఆరు చోట్లు, మీ కోసం లెక్కించిన అటాచ్‌మెంట్ నష్టం, ప్రోబింగ్‌లో రక్తం రావడం, పన్ను కదలడం, ఫర్కేషన్‌తో ఒక పెరియోడాంటల్ చార్ట్.
  • పెన్సిలిన్ లేదా అనస్థెటిక్ అలర్జీ నుంచి యాంటీకోయాగ్యులెంట్లు, గర్భం, మధుమేహం, పొగాకు లేదా వక్క వాడకం వరకు, చార్ట్‌తో పాటే చూపించే వైద్య హెచ్చరికలు.
  • ఒక్కో ప్రొసీజర్‌గా, అన్ని సిట్టింగ్‌లలో కొనసాగే దశలవారీ చికిత్స ప్రణాళికలు.

మీరు ఒక డెంటల్ క్లినిక్ నడుపుతుంటే, దీన్ని మీ సొంత కేసులపైనే చూడాలనుకుంటే, డెమో బుక్ చేసుకోండి. పైన ఉన్న ప్రశ్నలను వెంట తీసుకురండి.

తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు

డెంటల్ సాఫ్ట్‌వేర్‌లో ఒడొంటోగ్రామ్ అంటే ఏమిటి?
రోగి దంతాల చార్ట్. పరీక్షలో కనిపించిన ప్రతి విషయం, ఇప్పటికే ఉన్న ప్రతి రెస్టోరేషన్ (restoration), ప్రణాళికలో ఉన్న ప్రతి చికిత్స, అది ఏ పంటికి, ఆ పంటి ఏ ఉపరితలానికి చెందుతుందో అక్కడే నమోదవుతాయి. మంచి ఒడొంటోగ్రామ్ నోటిలో ఇప్పటికే ఏముంది, ఏం చేయాలని ప్రణాళిక ఉంది, ఏం పూర్తయింది అన్నవాటిని వేర్వేరు పొరలుగా చూపిస్తుంది.
డెంటల్ సాఫ్ట్‌వేర్ ఏ దంత సంఖ్యా విధానాన్ని వాడాలి?
భారతదేశంలో చాలామంది దంత వైద్యులు FDI రెండు అంకెల విధానాన్ని వాడతారు. ప్రతి దంత వైద్యుడు తెరపై చూపించడానికి FDI, Universal లేదా Palmer ను ఎంచుకునేలా సాఫ్ట్‌వేర్ అనుమతించాలి; అదే సమయంలో లోపల ప్రతి పంటికి ఒకే స్థిరమైన గుర్తింపును నిల్వ చేయాలి. అప్పుడే రోగి వేరే దంత వైద్యుడిని కలిసినప్పుడు కూడా రికార్డులు సరిగ్గా ఉంటాయి.
పెరియోడాంటల్ చార్ట్‌లో ఏం నమోదు చేయాలి?
ప్రతి పంటిలో ఆరు చోట్ల పాకెట్ లోతు (pocket depth), చిగుళ్ళు కిందికి జారడం (recession), వాటి నుంచి లెక్కించిన అటాచ్‌మెంట్ నష్టం (attachment loss), ప్రోబ్‌తో పరీక్షించినప్పుడు రక్తం రావడం (bleeding on probing), పన్ను కదలడం (mobility), ఫర్కేషన్ ప్రభావం (furcation involvement). సంఖ్యలుగా నమోదు చేస్తే, ఈ చార్ట్‌ను గతసారి చార్ట్‌తో పోల్చవచ్చు.
డెంటల్ క్లినిక్‌లకు ABDM ఇంటిగ్రేషన్ అవసరమా?
చాలా ప్రైవేట్ డెంటల్ క్లినిక్‌లకు ఇప్పుడు ఇది స్వచ్ఛందమే. రోగులు ABHA నంబర్‌తో వచ్చి, తమ సందర్శన దానికి లింక్ కావాలని ఆశించినప్పుడు ఇది ఎక్కువగా ముఖ్యమవుతుంది. తర్వాత జోడించడం కంటే మొదటి నుంచే ఉండటం సులభం.
డెంటల్ EMR డెమోలో మేం ఏం అడగాలి?
ఇవి చూపించమని అడగండి: ఒక పంటి ఒక ఉపరితలంపై నమోదు చేసిన ఒక అంశం, గత చార్ట్‌తో పోల్చిన ఒక పెరియో చార్ట్, ఒక ప్రొసీజర్‌కు ముందు చూపించే ఒక వైద్య హెచ్చరిక, ఖర్చులతో కూడిన దశలవారీ చికిత్స ప్రణాళిక, అనేక సిట్టింగ్‌లలో జరిగే ఒక రూట్ కెనాల్‌ను బిల్లు వరకు అనుసరించడం.

ఈ వ్యాసం భారతదేశంలోని పాఠకుల కోసం అందిస్తున్న సాధారణ ఆరోగ్య సమాచారం మాత్రమే. ఇది రోగనిర్ధారణ కాదు, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు, డాక్టర్‌ను సంప్రదించడానికి ప్రత్యామ్నాయం కూడా కాదు. ఖర్చులు, చికిత్సా విధానాలు, నిబంధనలు క్లినిక్‌ను బట్టి, రాష్ట్రాన్ని బట్టి మారుతాయి; ముఖ్యమైన ఏ విషయాన్నైనా మీ సొంత డాక్టర్ లేదా ఫార్మసిస్ట్ దగ్గర నిర్ధారించుకోండి.